Kıbrıs'ta Ev Kiralama ve Ev Satın Alma Rehberi

Kıbrıs'a taşınanların ilk ve en önemli işi doğru evi bulmaktır. Kiralama kültürü Türkiye'den bazı noktalarda farklıdır: kiralar çoğunlukla dövizle belirlenir, birkaç ay peşin ödeme istenir ve evlerin çoğu eşyalı kiralanır. Bu rehberde Kıbrıs'ta ev kiralama ve ev satın alma sürecinde dikkat etmeniz gerekenleri anlatıyoruz.

Kiralık ev nasıl bulunur?

• Emlak ofisleri: En yaygın yöntemdir. Komisyon oranını ve kimin ödeyeceğini en baştan sorun.
• İlan siteleri ve sosyal medya grupları: Kıbrıs'a özel ilan siteleri ve bölgesel Facebook grupları çok aktiftir. Evi görmeden ve sözleşme imzalamadan kesinlikle ödeme yapmayın.
• Çevre ve tavsiye: Adada "ağızdan ağıza" kiralama hâlâ yaygındır. İş yerinizdeki ya da okulunuzdaki kişilere sormak işe yarar.
• Kısa süreli kiralama: Bölgeyi tanımadan uzun sözleşme yapmak yerine ilk birkaç ay için kısa süreli kiralık daire ya da apart tercih edilebilir.

Kira sözleşmesi ve ödemeler

Kıbrıs'ta kiralar genellikle sterlin, euro ya da Türk lirası olarak belirlenir. Ev sahipleri sıklıkla 3, 6 ya da 12 aylık kirayı peşin ister. Ayrıca bir aylık kira tutarında depozito alınır. Sözleşmede şunların açıkça yazdığından emin olun:

• Kiranın tutarı, para birimi, ödeme sıklığı ve yıllık artış koşulları
• Depozito tutarı ve hangi koşullarda iade edileceği
• Elektrik, su, internet ve site aidatının kime ait olduğu
• Eşya listesi ve eşyaların mevcut durumu (fotoğraflarla belgelemeniz önerilir)
• Klima bakımı, su deposu ve hidrofor gibi arızalarda sorumluluğun kimde olduğu
• Sözleşmenin süresi ve erken çıkış koşulları

İkamet izni başvurularında genellikle kira sözleşmesi istendiği için sözleşmenin yazılı ve imzalı olması önemlidir. Ayrıntılar için oturma izni rehberine bakın.

Evi tutmadan önce kontrol listesi

1. Su: Bölgeye su hangi günler geliyor? Evin deposu ne büyüklükte, hidrofor çalışıyor mu?
2. Elektrik: Önceki faturaları görmek isteyin. Sayaç ön ödemeli mi, faturalı mı öğrenin.
3. Isınma ve serinleme: Kıbrıs evlerinin çoğunda merkezi ısıtma yoktur; klimaların sayısı ve durumu kış ve yaz konforunu belirler.
4. Nem ve rutubet: Özellikle kıyıda ve zemin katlarda kış aylarında rutubet sorun olabilir. Duvarlarda küf izi olup olmadığına bakın.
5. Güneş paneli: Sıcak su için güneş enerjili sistem olup olmadığını sorun; elektrik faturasına doğrudan etki eder.
6. İnternet: Adreste fiber ya da ADSL altyapısı olup olmadığını önceden kontrol edin.
7. Ulaşım: Market, eczane, okul ve iş yerine uzaklığı hesaplayın.

Kıbrıs'ta ev satın almak

Kuzey Kıbrıs'ta yabancıların (Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları dahil) mülk edinebilmesi belirli sınırlamalara ve izin sürecine tabidir. Satış sözleşmesi imzalandıktan sonra sözleşmenin Tapu Dairesi'ne kaydettirilmesi ve tapunun alıcı adına devri için gerekli satın alma izninin alınması gerekir. Bu süreç zaman alabilir.

Ev satın almadan önce mutlaka:

• Bağımsız bir avukatla çalışın. Satıcının ya da emlakçının avukatıyla değil, kendi avukatınızla.
• Tapunun türünü, üzerinde ipotek ya da haciz olup olmadığını ve inşaatın izinlerinin tam olup olmadığını kontrol ettirin.
• Projeden (topraktan) alım yapıyorsanız müteahhidin geçmiş projelerini ve teslim tarihlerine uyup uymadığını araştırın.
• Vergi, harç ve KDV gibi ek maliyetleri önceden hesaplayın.

Tapu (koçan) türleri

Kuzey Kıbrıs'ta tapuların tarihsel geçmişi nedeniyle farklı türleri vardır ve bu fark mülkün değerini ve hukuki güvencesini etkileyebilir:

• Türk koçanı: 1974 öncesinde de Kıbrıslı Türklere ait olan arazilerin tapusudur ve genellikle en güvenli kabul edilir.
• Eşdeğer koçan: Güney'de mal bırakan Kıbrıslı Türklere bu mallarına karşılık verilen tapulardır.
• Tahsis ve diğer türler: Devlet tarafından tahsis edilmiş arazilere dayanan tapulardır. Hukuki durumu farklılık gösterebileceği için mutlaka uzman görüşü alınmalıdır.

Tapu türü ile ilgili değerlendirme mutlaka avukatınız tarafından yapılmalıdır. Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır.